Vitaminen in een pilletje...(achter de schermen bij Dagravit)

Eigenlijk is het raar: je ziet ze niet, je proeft ze niet en toch heb je ze nodig om gezond te blijven: vitaminen en mineralen. Ze zitten ‘verstopt’ in je eten, maar het valt niet altijd mee om er iedere dag genoeg van binnen te krijgen. Rekels kijkt mee achter de schermen bij multivitaminenfabrikant Dagravit. Want hoe stop je die vitaminen eigenlijk in een pilletje?

Vitaminen en mineralen zorgen voor de energievoorziening. Ook zijn ze nodig om je lichaam van top tot teen te voorzien van voedingsstoffen en zuurstof. En dan heb je ook nog groei, herstel en weerstand. Ons lichaam maakt het wel zelf aan, maar dat is lang niet voldoende. Tijd dus voor een aanvulling: in je eten of – als dat niet lukt – in vitaminensupplementen.

 

Baard- en snorrennetje

Toen meneer D.A. de Graaf in 1935 zijn bedrijf oprichtte, had hij nooit kunnen vermoeden dat daar ruim 76 jaar later jaarlijks 1.200.000 Dagravitverpakkingen met multivitaminen en mineralen van de ‘band’ zouden rollen en zijn bedrijf daarmee bij de top-5 van grootste fabrikanten zou horen. Waar hij begon met de handel in chemicaliën, werden ruim tien jaar later de eerste vitaminenpreparaten gemaakt. Maar hoe zou hij die moeten noemen? D.A. de Graaf dacht: niet moeilijk doen… DA-Gra-vit, alles zit er eigenlijk in.

Anno 2012 wordt Dagravit als enige groot multivitamineproduct nog in Nederland gemaakt. De fabriek in Diemen bestaat uit drie delen: productie, magazijn en verpakking. Al snel blijkt dat ‘controleren’, ‘keuren’ en nog eens ‘controleren’ hier de sleutelwoorden zijn. Voordat medewerkers naar binnen mogen, moeten zij hun sieraden afdoen, een haar-, baard- en snorrennetje omdoen, een witte labjas aan en mogen zij geen make-up dragen. Er worden in het pand ook geneesmiddelen gemaakt; alles moet schoon zijn.


Eerst naar het magazijn. Megagrote zakken, emmers en dozen staan hier, vol grondstoffen die nodig zijn voor de verschillende producten (Dagravit heeft er meerdere, zie kader. Moeilijke namen als sorbitol, tricalciumfosfaat en lactose komen voorbij, maar ook zakken vol gewone suiker en vitamine C. Multivitaminen zegt het al: er zitten er meerdere in één pilletje. Maar ja, hoe nu verder? Volstaat een beetje mengen en roeren? ‘Nou nee’, legt productie- en verpakkingsmanager Leonard Kers uit. ‘Dat ligt iets ingewikkelder. Kom maar mee.’ En hij troont ons naar de volgende ruimte, waar op drie weegschalen de grondstoffen worden afgewogen. ‘Zijn de ingrediënten voor één soort tablet eenmaal afgewogen, dan gaan ze naar de zogenaamde granuleerafdeling.’ Op naar die afdeling dus. De frambozengeur voor de Spongebob kauwtabletten komt ons al tegemoet.
 

Van baby tot puber

Want ook voor kinderen zijn vitaminen en mineralen reuze belangrijk. Ze groeien als kool en ontwikkelen zich als een razende. Het ene moment liggen ze als een hulpeloze baby in je armen en voor je het weet groeien ze je als puber voorbij! Eigenlijk best bijzonder dat de bouwstoffenvoor die groei en ontwikkeling alleen uit eten komt. Om die bouwstoffen op te nemen en om te zetten, zijn vitaminen en mineralen nodig. Dat lukt prima met een gezonde, gevarieerde voeding. Maar hoe goed je ook je best doet, iedere ouder weet dat kinderen niet altijd gezond en gevarieerd eten. Veel kinderen halen de door het Voedingscentrum geadviseerde hoeveelheden groenten en fruit (zie kader) niet. Terwijl dit belangrijke leveranciers van vitaminen en mineralen zijn. Tuurlijk moet je het altijd blijven proberen, maar wil je er zeker van zijn dat jouw kind de stoffen binnenkrijgt, dan kan een vitaminesupplement een goede aanvulling zijn.

Terug naar de fabriek. Want wie denkt dat alle ingrediënten nu klaar zijn om tot pil geperst te worden, heeft het mis. In de zogenaamde granuleerafdeling worden eerst nog stoffen voorbereid. Door ze te mengen met gefilterde lucht en een vloeistof verandert de stof van poedervorm in kleine, droge bolletjes: granules.



De mineralen krijgen hierdoor een soort jasje: een coating die ervoor zorgt dat ze geen reactie aangaan met de vitaminen waarmee ze worden gemengd. Nu komen de grondstoffen erbij die geen voorbehandeling nodig hebben. Grote ploegscharen mengen het mineralenmengsel met de vitaminen.

De volgende ruimte: er worden net ‘een paar’ Spongebob kauwtabletten geslagen. Het naar frambozen geurende mengsel wordt opgezogen in de machine met stempels (stalen vormjes in een miniatuur Spongebobvorm), de lucht wordt eruit gedrukt en de vormpjes slaan de pillen, die met tientallen tegelijk worden opgevangen in een grote emmer. De machine slaat er met gemak 50.000 per uur. En weer een controle: is Spongebobs gezicht wel gaaf? Heeft ie het goede gewicht, is ie hard, dik en groot genoeg? 

Glanzende pillen

De Spongebob tabletten zijn na het slaan klaar, maar andere pillen krijgen nog een suikerlaagje eroverheen. Dat gebeurt in de drageer- en filmcoatafdeling. Hier wordt in grote apparaten, het lijken wel betonmolens, gelakt en geglansd. Hier krijgen de pillen het mooie rode Dagravit-kleurtje. Een mevrouw aan een sorteermachine haalt ten slotte de mislukte pillen eruit, voordat de goede naar de verpakkingsafdeling gaan. Eén ingenieus apparaat doet daar van alles: laat precies de goede aantallen pilletjes vallen in de strip, perst er een aluminium ‘dakje’ op, en stopt ze in een keurig gevouwen doosje. Geen hand komt eraan te pas. Nou ja, alleen om de machine zelf weer te checken, natuurlijk.



De doosjes verdwijnen in een grote doos, die weer op een nog grotere pallet gaan en worden ‘verscheept’ naar het grote magazijn, van waaruit alle pillen naar de winkels worden vervoerd. Er staan veel dozen en dat klopt ook wel volgens Leonard: ‘Als de R in de maand is, hebben we het het drukst.’



En hup, naar de volgende bestelling, zou je denken. Maar nee: Dagravit zou Dagravit niet zijn als de pillen niet nóg eens worden gecontroleerd - zelfs als dat al vier keer is gebeurd. Check, check, dubbelcheck! In een apart laboratoriumgedeelte worden de supplementen nóg eens gekeurd. Een pilletje gaat in een machine en een exacte berekening van de samenstelling komt er weer uit. Een andere machine bootst in grote glazen flessen maagsap na: hierin wordt getest hoe lang het duurt en óf een pil uiteenvalt.

Sowieso bewaren ze van elke bestelling een aantal potjes, pakjes of strips. Áls er iets mis mee mocht zijn, dan kunnen ze in de fabriek altijd de details nagaan.

Is Dagravit een voorstander van alleen multivitaminen? ‘Zeker niet. Zoals gezegd is het het belangrijkst om je maaltijden gezond en afwisselend te houden. Maar mócht je er gewoonweg niet genoeg aan hebben, dan is een pilletje met een vitaminen- en mineralenaanvulling natuurlijk een prima oplossing.’

Spongebob en meer

Naast de Spongebob kauwtabletten met frambozensmaak voor kinderen (Kids- Xtra), heeft Dagravit nog meer producten. We zetten ze even op een rijtje: 

Mama & Baby - voor vrouwen die zwanger willen worden, zwanger zijn of borstvoeding geven
 
Kids Vitamine D - voor de allerkleinsten 
 
Kids-Xtra Multivitaminen - voor kinderen in de groei 
 
Totaal 30 (Extra) Multivitaminen - voor je dagelijkse weerstand, conditie & energie

Vitaal 50+ en 60+ Multivitaminen - voor volwassenen (> 50 /60 jaar) voor dagelijkse vitaliteit, energie en conditie, ondersteunt het geheugen en de concentratie

All Day Energy - vitaminecomplex bij vermoeidheid, geeft extra energie voor lichaam en geest

B-complex - bij zware lichamelijke en/of geestelijke inspanningen

Becoforte - tijdens de groei en bij verhoogde energiebehoefte van het lichaam tijdens zware en lichamelijke inspanning

Vitamine C - ter verhoging van de weerstand

Calcium Forte - helpt bij de opbouw en het behoud van sterke botten en tanden